Nhớ Nhà Sách Khai Trí - Một Góc Sài Gòn Không Bao Giờ Cũ
Có những nơi ta đã từng đi qua hàng trăm lần, tưởng chừng bình thường như một góc phố. Đến khi thời gian lấy mất, ta mới hiểu rằng đó là một phần tuổi trẻ của mình.
Với những người từng sống ở Sài Gòn trước năm 1975, Nhà sách Khai Trí không đơn thuần là một cửa hàng bán sách.
Đó là cả một thế giới tri thức, một miền ký ức và một biểu tượng của Sài Gòn xưa.
Nằm trên đường Lê Lợi, giữa trung tâm thủ đô Sài Gòn, Nhà sách Khai Trí từng là địa chỉ quen thuộc của biết bao thế hệ học sinh, sinh viên, giáo chức, văn nghệ sĩ và những người yêu sách.
Ngày ấy, bước vào Khai Trí là bước vào một thế giới khác.
Những kệ sách cao ngất, những chồng sách mới còn thơm mùi giấy mực, những cuốn tiểu thuyết, truyện kiếm hiệp Kim Dung, sách văn học, triết học, lịch sử, khoa học, ngoại ngữ… Tất cả nằm ngay ngắn chờ người đọc tìm đến.
Có những cậu học trò dành dụm từng đồng tiền ăn sáng để mua một cuốn sách.
Có những cô nữ sinh đứng thật lâu trước quầy văn học, chọn một tập thơ, một cuốn tiểu thuyết để mang về đọc trong những buổi chiều mưa.
Có những người không đủ tiền mua sách, chỉ ghé vào xem, đọc ké vài trang rồi tiếc nuối đặt xuống.
Và có những người đã từng hẹn nhau: “Chiều nay gặp ở Khai Trí nhé!”
Một câu nói đơn giản, nhưng chứa cả một thời tuổi trẻ.
Người ta nhớ Khai Trí không chỉ vì sách hay, mà còn vì một Sài Gòn biết quý trọng chữ nghĩa. Một xã hội mà người ta có thể tranh luận về văn chương, triết học, chính trị, đọc báo, tìm sách mới và trao đổi kiến thức ngay giữa lòng thành phố.
Đằng sau cái tên Khai Trí là ông Nguyễn Hùng Trương, người đã dành cả cuộc đời cho sách và văn hóa đọc. Ông không chỉ kinh doanh sách, mà còn góp phần đưa tri thức đến với nhiều thế hệ người Việt.
Rồi tháng Tư năm 1975 đến.
Sài Gòn đổi chủ. Những con đường cũ vẫn còn đó, những hàng cây vẫn đứng đó, nhưng một nền sinh hoạt văn hóa đã dần biến mất.
Những cuốn sách từng nằm trên kệ Khai Trí, những nhà văn, nhà thơ, những tác phẩm của một thời… trở thành những mảnh ký ức mà nhiều người phải cất giữ trong lòng.
Có người mang theo được vài cuốn sách khi rời quê hương. Có người bỏ lại cả một tủ sách.
Có người đến tận hôm nay vẫn nhớ cuốn sách đầu tiên mình mua ở Khai Trí.
Bây giờ, chúng ta đã già.
Những cậu học trò năm xưa tóc đã bạc. Những cô nữ sinh ngày ấy có lẽ đã lên chức bà ngoại, bà nội. Những người từng đứng chen nhau trước quầy sách giờ có người đã nằm xuống nơi xứ người, có người đã trở về với lòng đất mẹ.
Nhưng lạ lắm!
Chỉ cần nghe ai nhắc đến hai chữ Khai Trí, trong lòng lại hiện lên một Sài Gòn rất cũ.
Một Sài Gòn có tiếng xe Honda chạy trên đường Lê Lợi, có những tà áo dài trắng, có những tiệm sách sáng đèn, có những buổi chiều tan học và có những ước mơ chưa kịp thực hiện.
Khai Trí có thể chỉ còn trong ký ức, nhưng những trang sách đã từng mở ra trước mắt chúng ta thì không bao giờ khép lại.
Người ta có thể thay đổi tên đường, thay đổi phố xá, thay đổi cả một thời đại.
Nhưng không ai có thể lấy đi những gì chúng ta đã từng đọc, từng yêu và từng sống.
Thương nhớ Nhà sách Khai Trí.
Thương nhớ ông Nguyễn Hùng Trương.
Và thương nhớ một Sài Gòn trước năm 1975, nơi có một thời, người ta nghèo tiền bạc nhưng không nghèo ước mơ, không nghèo tri thức và không nghèo tình yêu dành cho sách.


Nhận xét
Đăng nhận xét