Thành Phố Chết & Thành Phố Để Tang
Thành Phố Chết & Thành Phố Để Tang
(Hồi ký “Một linh mục trong ngục tù cộng sản’’)
Sự kiện một: THÀNH PHỐ CHẾT
Vào trưa mồng 1 tháng 5 (1975), tôi cùng một cha bạn (cha TVĐ) cải trang, chở nhau đi bằng Honda, rảo quanh Sài Gòn, Chợ Lớn, Gia Định, các địa bàn hoạt động theo chức vụ Trưởng phòng Tuyên úy Biệt khu Thủ Đô của tôi. Tôi thấy gì? Quang cảnh Sài Gòn đúng là một thành phố chết. Trưa rồi mà các cửa tiệm, cửa hàng, chợ Sài Gòn ( chợ Bến Thành) còn đóng cửa kín mít.
Trên đường phố ngổn ngang đủ thứ: áo quần lính anh em bỏ lại, mũ sắt, giầy lính, bi đông nước nằm rải rác khắp nơi. Đau lòng nhất là thấy cờ Việt Nam Cộng Hoàn rách tả tơi vất đó đây, trong cả các thùng rác thành phố. Một số người tỏ ra bạo dạn, dùng xe xích lô, xe ba gác, đi lượm các quần áo lính chất đầy đem về. Tôi nghĩ có thể là họ khôn đấy!
Thỉnh thoảng có một chiếc xe Molotova anh bộ đội lái. Anh chạy bạt mạng, chẳng theo luật lệ nào. Có cảm tưởng anh đang chạy trong rừng, lúc chuyển quân vậy. Đối với anh không có đèn đỏ đèn xanh gì hết, không có đường một chiều hai chiều nào cả. Anh là quân đội chiến thắng, anh mới có quyền tối thượng, muốn làm gì thì làm, muốn chạy sao cũng được! Đến góc đường Hai Bà Trưng-Phan Đình Phùng, tôi thấy một chiếc xe quân đội đâm đầu vào một một điện nằm chết dì tại đó. Không hiểu anh bộ đội tài xế có còn sống để hưởng chiến thắng không?
Sài Gòn đã thế, Chợ Lớn cũng vậy, riêng tỉnh Gia Định còn tan hoang hơn. Hai anh em chúng tôi đi mà chẳng ai nói với ai câu nào. Chúng tôi rảo quanh khắp phố phường, chạy nhanh, chạy châm, quan sát mọi cái, ngời và vật đến gần 2 tiếng đồng hồ. Sau đó chúng tôi vào một quá xép ở Thủ Đức ăn uống chút gì, rồi chở nhau về lại nhà , lóng trí mang nặng những ngổn ngang hoang tàn của cái xác thành phố chết.
Hồi tưởng lại tôi có cảm nghĩ nó mới xảy ra hôm qua đây…
***
Sự kiện thứ hai: THÀNH PHỐ ĐỂ TANG
Ba bốn hôm sau ngày “giải phóng”, không hiểu có ai bảo ai không mà xuất hiện một cảnh tượng lạ lùng đặt biệt: đàn ông, đàn bà, nhất là các cô gái, thi đua nhau diện bộ bà ba đen, đến nỗi các tiệm vải không còn đủ vài đen mà bán nữa.
Măc bộ đồ bà ba đen, chân đi dép râu (dép cụ Hồ, dép bộ đội) là cái một thời trang có giá nhất lúc bấy giờ. Các cô hết mặc váy, mặc quần Kean, mặc đồ màu ra phố. Có ngời nói, cho cảm tởng, phải chăng đây cũng là trùng hợp: cả nước để tang ngày mất nước?!
Mốt nay ăn khách vì lan tràn nhanh khắp các nơi, đến nỗi báo Sài Gòn Giải Phóng của Cách Mạng phải lên tiếng khuyên dân chúng đừng ăn mặc như vậy, mất vẻ thẩm mỹ của Sài Gòn là hòn ngọc của Á Châu và khuyến khích dân chúng phải vui lên vì Cách Mạng đã tooàn thắng: Sài Gòn đẹp, mọi người có quyền ăn mặc đẹp để làm đẹp cho thành phố!
Chẳng biết có ai nghe theo Cách Mạng không, nhưng cái một ăn mặc đen để tang này kép dài ít lâu rồi tư nhiên biến mất.
Lúc ông Dương Văn Minh tuyên bố đầu hàng Cộng sản, trợi sập xuống, u ám bao phủ. Sài Gòn đã hóa ra Sài Gòn chết. Đến khi Cộng sản tiếp thu trọn vẹn Thủ Đô, dân chúng hùa nhau ăn mặc đen để để tang. Có dự kiến diễn tả đúng mức tâm trạng vô cùng đau xót của những ngời Miền Nam mất nước.
Thấy tôi dâng Thánh Lễ công khai, nhiều anh chị em đã gặp mặt tôi về báo tin cho bạn bè biết: Ông cha Quế vẫn còn ở 38 Kỳ Đồng, không đi Mỹ như người ta đồn. Ông phường trưởng mới, phường 12, quận 10 chỗ Văn phòng Tuyên úy của tôi, nghe biết tôi còn ở nhà, liền cho ngời mời tôi đến để ông được gặp. Tôi không nghĩ là sẽ có chuyện gì đây, nhưng tôi tự nhủ mình quyết tâm ở lại vì anh em, mình cũng phải ra mặt cho anhb em vui và xem có thể làm gì giúp cho anh em, mình cứ làm. Tôi chọ hẹn với ông Phường Trưởng và đúng 2:00 chiều tối sẽ đến gặp ông ở văn phòng ông.
Trước đây bước một bước lên xe có tài xế lái. Bây giờ, mất hết xe rồi, tôi phải đi bộ sang văn phòng ông phường trưởng, tôi cảm thấy cũng thường thôi, không chút mặc cảm. Vì nắng quá, lại phải đi bộ chừng 20 phút nên tôi phải có cái dù che cho mát.
Đến văn phòng, ông phường trưởng vừa trông thấy tôi, ra đón ngay. Ông vừa bắt tay tôi, vừa nói: “Con mừng quá vì Cha còn ở nhà. Con biết Cha có làm chi xấu đâu mà sợ! Cha đã quen làm công tác xã hội, vậy xin cha cộng tác với con để lo cho phường ta được cải tiến. Mọi phương tiện con sẽ giúp Cha.”
Thú thật lòng tôi lúc bấy giờ chẳng có gì nao núng, vì ông phường trưởng là người tôi rất quen. Ông là hạ sĩ quan quân cảnh. Tiểu đooàn của ông đóng ngay bên cổng ra vào Bộ Tư Lệnh Biệt khu Thủ Đô. Gia đình ông hằng ngày đi qua nhà thờ của tôi. Tất cả các con đều là học sinh của trường trung tiểu học Tinh Thần mà tôi là Hiệu Trưởng và Giám Đốc.
Thế ra ông nằm vùng cho Việt Cộng mà chẳng ai biết. Ngày “giải phóng” đến, ông công khai ra lãnh chức phường trưởng sở lại một cách ngon lành. Ông mời tôi ngồi ghê, rót cho tôi một lý nước trà tàu. Ông với tôi trau đổi nhiều chuyện liên quan đến cách sinh hoạt của Phường. Tôi hứa sẽ yểm trợ tinh thần cho ông. Sau gần 2 tiếng đồng hồ trò chuyện, tôi trở về lại Nhà Dòng 38 Kỳ Đồng.
Tôi suy nghĩ: Việt Cộng trá hình khéo thật. Ngay trong Phòng Tuyên úy của tôi cũng có 2 anh nằm vùng ( anh H. và anh H.) Cả hai đều được tôi cứu sống khỏi bị tống ra mặt trận, đưa về làm công tác xây cất nhà thờ Biệt khu Thủ Đô. Tôi rất quí 2 anh, trái lại 2 anh cũng rất tận tình với tôi.
Ngày hôm sau, tôi sang thăm trường Tinh Thần và nhà thờ Biệt khu Thủ Đô xem sao. Vào sân trường, tôi gặp một ông đại úy bộ đội. Tôi tự giới thiệu với ông tôi là Cha Giám Đốc kiêm Hiệu Trưởng của Trường và xin cho gặp ông Chỉ huy Trưởng của đơn vị. Ông cười và đáp: Thưa tôi. Linh mục muốn gì?
Thưa Đại úy, tôi nghe thông báo trên đài: các trường phải mở sinh hoạt lại, nên tôi đến xin Đại úy sắp xếp cho đơn vị đi nơi khác, để các em học sinh của trường có thể sinh hoạt ngay.” Ông Đại úy chỉ về phía sau nhà trường nói: “Chúng tôi có lệnh 2 ngày nữa phải chuyển sang ở dãy nhà bên cạnh đó.”
Tôi cảm ơn đại úy và xin đi một vòng quan sát các cơ sở xem sao. Văn phòng nhà trường bị lục soát tung tóe ra hết. Giấy tờ của nhà trường, các học bạ của học sinh đều bị xé chất thành đống ở góc nhà. Tủ sắt của nhà trường bị cạy mở toan ra, tiền bạc mất sạch.
Hầu hết các cửa sổ bằng gỗ trên lầu đều bị gỡ xuống làm củi cho bộ đội nấu cơm. Các nhà vệ sinh hai đầu nhà thì ôi thôi, tung tóe bẩn thỉu chịu không nổi! Với những gì mắt thấy, tôi ra về lòng đầy xót xa cho tương lai của giới trẻ khi họ phải hứng nhận cái văn minh văn hóa của Cách Mạng đem tới này.
Chiều đến ông Phường Trưởng cho người đến tìm tôi tới dự một cuộc họp vào lúc 8:00 giờ tối. Tôi đã đến và được mời ngồi vào ghế chủ sự, được nghe ông Phường Trưởng hết lời ca tụng Cách Mạng thành công. Sau đó ông khẳng định với dân chúng rằng “ở với Cách Mạng toàn dân sẽ có cơm no, áo ấm, rồi tiến lên ăn sang, mặc đẹp, rồi, rồi sẽ có thiên đàng ở trần gian này ngay.”
Mọi người nghe quên thở, vì ông Phường Trưởng thao thao bất tận. Nhưng khi được tham khảo ý kiến, chẳng ai chịu phát biểu lấy một câu. Cái thinh lặng nặng nề khiên ông Phường Trưởng phải gấp rút bế mạc buổi nói chuyện đêm hôm đó….
(Lm. Phêrô Đinh Ngọc Quế, Hồi ký “Một linh mục trong ngục tù cộng sản”, trang 54-59. Trích đăng với sự ban phép của Cha Phêrô Bùi Quang Tuấn, Bề Trên Giám Phụ Tỉnh DCCT Hải Ngoại.)
( Còn tiếp).
Roma 15-07-2021
.jpg)
Nhận xét
Đăng nhận xét