Cô Thảo - Máy bay Vietjet: Tòa án Đế quốc Anh tặng món quà "âm 250 triệu đô" nhân dịp 20/10

Cô Thảo - Máy bay Vietjet: Tòa án Đế quốc Anh
tặng món quà "âm 250 triệu đô" nhân dịp 20/10

Anh Quân Trần

Ngày 20/10, ngày phụ nữ Việt Nam, tất cả đàn bà bổn xứ đều líu lo trông chờ một bó hoa, hay một gói quà từ người thân. Nhưng cô Thảo, chủ hãng bay VietJet lại nhận được món quà to bự từ toà án Đế quốc Anh, trị giá "âm 250 triệu đô", hãng bay của cô Thảo bị phong tỏa tài sản trên toàn cầu.

Nguồn cơn là vì từ năm 2018-2019, hãng VietJet có mướn 4 chiếc Airbus A321, theo hình thức thuê tài chính JOLCO.

Nhân dịp dịch Covid, VietJet ngừng trả tiền mướn, hợp đồng bị chấm dứt tháng 10/2021.

Tòa án Anh (đã) 3 lần tuyên VietJet phải trả:

1/ Khoảng 18,8 triệu đô năm 2024,

2/ Khoảng 181,5 triệu đô tháng 4/2025,

3/ Thêm 18,3 triệu đô.

Cả năm 2025, VietJet chỉ trả khoảng 2 triệu đô. Cộng lãi và chi phí, số nợ vượt 250 triệu đô la.

Tại sao mắc nợ 8 triệu đô, mà phải trả 250 triệu đô?

Phải hiểu mô hình JOLCO - cấu trúc thuê kết hợp tài trợ vốn vay và vốn góp của nhà đầu tư Nhật Bản. Khi hợp đồng JOLCO bị chấm dứt sớm, nghĩa vụ thanh toán có thể lớn hơn rất nhiều so với tiền thuê quá hạn. Bên thuê có thể mất quyền sử dụng máy bay nhưng vẫn phải chịu khoản tiền chấm dứt theo hợp đồng.

Tại sao bị phong tỏa tài sản trên toàn cầu?

Tòa án thấy rằng bên hãng bay cô Thảo không phải "không trả nổi" mà là "không chịu trả". Cái này dân Việt chắc rành cái tật cù nhầy chuyên delay của hãng cô Thảo mà. Cái kiểu thích delay vậy đó chứ không phải không thể bay đúng giờ.

Chưa kể, tòa cũng phát hiện hãng cô Thảo đã tìm cách tẩu tán tài sản "rửa máy bay". Khi chủ nợ yêu cầu bắt giữ 9 máy bay tại Singapore, cô Thảo đã lập tức cho VietJet ngừng bay những chiếc đó tới Sing. Đồng thời cô Thảo cũng đã chuyển hầu như toàn bộ giá trị sổ đặt hàng máy bay tương lai qua một công ty ở quần đảo Cayman, đổi lại khoản phải thu mà thẩm phán gọi là "hoàn toàn ảo".

Tại sao là quần đảo Cayman?

Tòa yêu cầu phong tỏa tài sản VietJet trên toàn cầu. Nhưng thực ra lệnh này chỉ có hiệu lực ở các nước có ký hiệp ước với Anh về những vụ án thương mại. Hãng cô Thảo đã tránh những nước đó, và chuyển toàn bộ hợp đồng thuê mua qua 1 công ty bình phong được đăng ký tại Quần đảo Cayman (cụ thể là Angelica Holding Limited).

Cayman là quần đảo thuộc Liên hợp Anh (giống Úc hoặc Canada), nhưng vùng lãnh thổ này có luật pháp riêng. Các công ty chủ nợ sẽ phải mất thêm nhiều thời gian kiện tụng với công ty bình phong. Dĩ nhiên chắc chắc là sẽ kiện thắng. Có điều, trong thời gian chờ kiện tiếp, cô Thảo vẫn có thể câu giờ, di chuyển tài sản qua chỗ khác nữa.

Chưa hết, VietJet đang xin giấy phép bay nội địa ở Úc và chuẩn bị mở đường bay Sydney - Thành Hồ vào tháng 1/2027. Úc là 1 nước thuộc Liên Hợp Anh. Cú này căng. Bay qua bển coi chừng bị tịch thu máy bay luôn.

Tại Việt Nam, cô Thảo là một tỷ phú hàng đầu, là Anh hùng lao động. Nhưng cô Thảo từng có nhiều vết nhơ tai tiếng với người Anh. Hồi năm 2021, cô Thảo từng ký bản ghi nhớ tài trợ 155 triệu bảng Anh cho trường Linacre College để trường này đổi tên thành Thao College. Linacre College là trường trong hệ thống đại học Oxford. Sau đó, cô Thảo quỵt, trường giữ nguyên tên cũ.

Chuyến đi Anh Quốc năm 2021 này, cô Thảo đi cùng thủ tướng Phạm Minh Chính. Đây không chỉ là hợp đồng làm ăn, mà còn là chuyện ngoại giao thương mại giữa hai nước.

Năm 2025, cô Thảo cũng hứa tài trợ 14 triệu bảng Anh cho chương trình Pioneer Scholarship Fund (chương trình học bổng do Đại học Oxford (Anh) dành cho sinh viên Việt Nam). Và cô Thảo cũng mới giả ải ngân được vài trăm ngàn bảng Anh.

Thật sự cũng không hiểu bên pháp chế của VietJet tư vấn kiểu gì mà để cô đi từ nợ 8 triệu đô lên 250 triệu đô. Làm ăn với tư bản mà dính tới kiện tụng thì lo là trả càng sớm càng tốt chứ càng kiện là tiền đền càng tăng. Lần này 250 triệu, lần sau có khi 300-400 triệu. Hoặc có thể cô Thảo tính nhờ vụ này đặng tuyên bố phá sản hạ cánh an toàn hay sao á!

Có khá nhiều Anh hùng lao động đi tù gần đây, như Phan Quốc Việt (Việt Á), Nguyễn Quốc Anh (giám đốc Bv Bạch Mai)...

Anh Quân Trần